Bosbouw Bos beheren
Papier wordt gemaakt van pulp en pulp is afkomstig van bomen. Jaarlijks wordt in Europa ten minste evenveel bos aangeplant als er wordt gekapt voor de productie van papier. Op die manier zorgt de bosbouwindustrie zelf voor evenwicht.
Scherpe controle
Een goede methode om te zorgen voor duurzaam en natuurvriendelijk bosbeheer is certificering. Meest bekend is het FSC-certificaat, maar er bestaan meer vormen. Het gaat om organisaties die scherp toezien op het goed beheren van bossen. Papier met zo'n certificaat is gemaakt van hout dat deugt.
Milieureportage
Europese samenwerking
Helderheid voor de papierkoper. Met dat doel hebben de grootste Europese papierfabrikanten een systeem opgezet van milieurapportage. Ze hanteren een gestandaardiseerde vorm: het Paper Profile. Daarin staan belangrijke milieugegevens over een bepaalde papiersoort keurig op een rij.
Paper Profile
Hoeveel brandstof is ingekocht om het papier te maken? Uit welke bossen komt het hout? Hoe groot is de uitstoot van afvalstoffen in water en lucht? Al die gegevens staan in het Paper Profile. Vaak is dat te vinden op de website van de producenten. Of anders bij hen op te vragen.
Pulpproductie
Verantwoord bleken
Van houtsnippers mooi wit papier maken, is een ingewikkeld proces. Eerst worden de vezels gescheiden van de houtstoffen. Vervolgens worden de bruine vezels gebleekt. Moderne fabrieken passen hiervoor duurzame methodes toe. Daardoor blijft de uitstoot zeer beperkt. De gebruikte chemicaliën en bleekstoffen zijn nauwelijks belastend voor het milieu.
Transport Vervoer in de keten
Vervoer speelt een grote rol in de hele papierketen. Hout moet naar de pulpfabriek, pulp naar de papierfabriek, papier naar de groothandel. En tenslotte naar de gebruiker. Elke afgelegde kilometer kost energie en veroorzaakt uitstoot.
Winst voor milieu
Slim transport kan heel veel milieuwinst opleveren. Door het aantal kilometers te beperken. Door te kiezen voor minder milieubelastende, grootschalige vormen van transport (trein of schip in plaats van auto). Door vrachtwagens in te zetten met moderne dieselmotoren (lage uitstoot). Al die factoren wegen mee bij het maken van een milieubewuste papierkeus.
Recycling Altijd positief?
De meeste mensen gaan ervan uit dat recycled papier per definitie milieuverantwoord is. Door afvalreductie en besparing op grondstoffen en energie. Maar zo simpel ligt het niet. Het gaat erom of de totale winst- en verliesrekening positief uitvalt voor het milieu.
Afwegingen
In een dunbevolkt gebied kost het erg veel energie (transport) om papier in te zamelen. Dat kan de milieuwinst van hergebruik teniet doen. En papier kan zo beïnkt of vervuild zijn, dat het te veel chemische bewerkingen kost om het weer wit te maken. Van dat papier kan beter grijs karton worden gemaakt. Dat soort afwegingen bepaalt of recycling verantwoord is of niet.
Energie Zuinig
In alle schakels van de papierketen wordt energie gebruikt. Op al die plekken is het belangrijk daar zo zuinig mogelijk mee om te gaan. Omdat bij verbranding van fossiele brandstoffen veel CO2 (broeikasgas) vrijkomt. Maar ook omdat de voorraden beperkt zijn.
Schors als brandstof
Schors, hars en boomblaadjes zijn ongeschikt voor papierpulp. Dit restmateriaal wordt in moderne pulp- en papierfabrieken gebruikt als brandstof. Hiermee kunnen ze circa 80% van hun energiebehoefte dekken. Pulp- en papierproductie zijn tegenwoordig vaak in een fabriek geïntegreerd. Daardoor is minder energie nodig voor het transport van de pulp.